Subay Adayının İlişiğinin Kesilmesine İlişkin Davada Yetkili Mahkemenin İşlemi Tesis Eden İdarenin Bulunduğu Yer Mahkemesi Olduğuna İlişkin Danıştay Kararı

Danıştay 8. Daire Başkanlığı
"İçtihat Metni"

T.C.
DANIŞTAY
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No: 2021/5
Karar No: 2022/3988

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : [GİZLENDİ]
VEKİLİ: Av. [GİZLENDİ]
KARŞI TARAF (DAVALI) : [GİZLENDİ]Bakanlığı
VEKİLİ : Av. [GİZLENDİ]

İSTEMİN KONUSU : [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İzmir ili Güzelbahçe'de bulunan Kara Harp Okulu Maltepe Yerleşkesi Öğrenci Grup Komutanlığında subay temel askerlik ve subay anlayışı kazandırma eğitimi (SUTASAK) gören davacı tarafından, hakkında düzenlenen sağlık kurulu raporu üzerine sağlık durumu sebebi ile 08/07/2019 tarihinde eğitimden ilişiğinin kesilmesine yönelik olarak tesis edilen davalı idare işleminin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K: ...sayılı kararında; muvazzaf subay adayı olan davacıdan alınan sağlık raporunun süresi dolduğundan bahisle yeniden sağlık raporu istenilmesi mesleğin niteliği gereği mümkün ise de, ilgili mevzuatta muvazzaf subay adaylarının sağlık, disiplin, mükafat ve ceza işlemleri bakımından harp okulu öğrencilerinin intibak eğitiminde tabi olduğu kural ve müeyyidelerine tabi olduğu belirtilerek harp okulu öğrencilerine ilişkin düzenlemeye atıf yapıldığı, harp okulu öğrencilerine ilişkin düzenlemede de; herhangi bir sebeple yapılan muayene sonucunda öğrencinin sağlık yeteneği, Hastalıklar Listesinin (A) ve (B) dilimlerine uyuyorsa velerin (1) ve (2) Numaralı Sınıflandırma veya Branş Belirleme Çizelgelerinde bulunan TGM./YZB.-ASB.CVS./UCVS.' sütununda (+) işaretli uygun sınıflar veya branşlar varsa öğrenci okuldan çıkarılmayacağı, bu sınıflardan veya branşlardan birinde yetiştirilmek üzere öğrenimine devam edeceğinin belirtildiği görüldüğünde, muvazzaf subay adayı olan davacının mevzuat gereği harp okulu öğrencilerine ilişkin düzenlemeye tabi olması gerektiğinden, sağlık raporu sonucunda "1 numaralı subay ve astsubay adayları değerlendirme sütununa göre muvazzaf subay olamaz, 2 numaralı subay ve astsubay adayları değerledirme sütununa göre muvazzaf subay olur" şeklindeki değerlendirme neticesinde, uygun sınıflar veya branşlardan birinde yetiştirilmek üzere öğrenimine devam etmesi gerekirken, ilişiğinin kesilmesi şeklinde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince; güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığı gerekçesiyle eğitime başlatılmamasına ilişkin işlemin iptaline dair Mahkeme kararının davalı idare tarafından uygulanarak davacının 26/04/2020 tarihinde eğitime alındığı, ancak temin faaliyetleri için aldığı ilk sağlık raporunun süresinin dolduğu da dikkate alındığında, istihdam edilmek üzere alındığı muharip sınıfta (D1) sahip olması gereken sağlık yeteneğine mevcut durum itibarıyla haiz olmadığının sevkinin yapıldığı Hastanece düzenlenen sağlık raporu ile tespit edilen davacı hakkında, anılan Kılavuz hükümleri uyarınca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesinin kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ [GİZLENDİ] DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İdari davalarda genel yetki" başlıklı 32. maddesinde; "Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesi, dava konusu olan idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir. Bu Kanunun uygulanmasında yetki kamu düzenindendir." hükmü yer almakta olup, dava konusu işleme ilişkin özel bir yetki kuralı da bulunmamaktadır.
Yukarıda aktarılan yasal düzenleme uyarınca 2577 sayılı Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesinin, dava konusu olan idari işlemi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu kuşkusuzdur.
Dosyanın incelenmesinden; muvazzaf subay adayı olarak subay temel askerlik ve subaylık anlayışı kazandırma eğitimine alınan davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanması sebebiyle adaylığına son verildiği, bu işleme karşı açılan davada İdare Mahkemesince dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, bu durum üzerine davacının yeniden eğitime başlatıldığı, MSY 33-3 Türk Silahlı Kuvvetleri Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı Personelinin Sağlık Muayene Yönergesinde temin faaliyetleri için alınan sağlık raporunun geçerlilik süresinin 1 yıl olduğu ve eğitime başlatılacağı tarih itibarıyla "muvazzaf subay olur" raporunun geçerlilik süresinin dolduğundan bahisle davalı idarece davacının yeniden sağlık raporu almak üzere gönderildiği Hastane tarafından yapılan muayene sonucunda düzenlenen sağlık kurulu raporunda "muvazzaf subay olamaz" yönünde kanaat bildirildiği ve davalı idarece söz konusu sağlık kurulu raporuna dayanılarak davacının sağlık şartlarını taşımadığından bahisle ilişiğinin kesildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlık konusu olayda; Kara Harp Okulu Komutanlığının ...tarih ve ...sayılı yazısıyla davacıyla aynı durumda olan adayların sağlık kurulu raporlarının kim tarafından onanacağı ve tesis edilecek işlemin bildirilmesinin Milli Savunma Bakanlığına sorulduğu ve söz konusu Bakanlığın sağlık kurulu raporu olumsuz olan adayların ilişiğinin kesilmesi gerektiği yönündeki 16/02/2019 tarihli talimat yazısı ve Kara Harp Okulu Komutanlığının ...tarih ve ...sayılı emrine istinaden davacının ilişiğinin kesildiği anlaşılmış olup, davacının ilişiğinin kesilmesine yönelik işlemin iptali istemiyle Milli Savunma Bakanlığı'na karşı açılan davada, genel yetki kuralı uyarınca uyuşmazlığın görüm ve çözümünde işlemi tesis eden idarenin bulunduğu yer idare mahkemesi olan Ankara İdare Mahkemesi yetkili bulunmaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan ...TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 09/06/2022 tarihinde kesin olarak oybirliği ile karar verildi.