Kendi Rızasıyla Ayrılma Dilekçesi Veren Astsubay Adayının İlişik Kesme İşleminin Sağlık Şartları Üzerinden İncelenmesinin Hukuka Aykırı Olduğuna İlişkin Danıştay Kararı

Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2023/5327 E. , 2025/1724 K.

"İçtihat Metni"

T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/5327
Karar No : 2025/1724

TEMYİZ EDEN (DAVACI) :[GİZLENDİ]
KARŞI TARAF (DAVALI) : [GİZLENDİ] Bakanlığı
VEKİLİ : Av. [GİZLENDİ]

İSTEMİN KONUSU : [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi [GİZLENDİ] İdari Dava Dairesince verilen [GİZLENDİ] günlü, E:[GİZLENDİ], K:[GİZLENDİ] sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Jandarma sözleşmeli astsubay öğrenci adaylığı intibak eğitimi devam eden davacı, adaylık işlemleri için almış olduğu sağlık raporunun uygun olmadığının tespit edilmesi üzerine Bursa Astsubay Meslek Yüksek Okulundan ilişiğinin kesilmesine ilişkin [GİZLENDİ] günlü, [GİZLENDİ] sayılı işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı 3 aylık maaşlarının karşılığı olarak 20.000-TL tazminatın yasal faiziyle tarafına ödenmesine karar verilmesi istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : [GİZLENDİ] İdare Mahkemesinin [GİZLENDİ] günlü, E:[GİZLENDİ], K:[GİZLENDİ] sayılı kararıyla; davacı hakkındaki sağlık raporlarının birlikte değerlendirilmesi neticesinde 3 raporda da davacının ''Türk Silahlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliği'nin (1) numaralı değerlendirme sütunu kapsamında Sözleşmeli/Muvazzaf Astsubay olamaz, (2) numaralı değerlendirme sütunu kapsamında Sözleşmeli/Muvazzaf Astsubay Olur'' ifadesine yer verildiği ve davacının, idarenin kayıt kabul duyurusunda aranılan sağlık şartlarını taşımadığı sonucuna varıldığından, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi, [GİZLENDİ] İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; Mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, kendi isteği ile ayrılma isteminde bulunmadığı, sağlık şartları uygun olmayan bir kişiye zorunlu askerlik hizmetinin de yaptırılmaması gerektiği, 2 numaralı başlık çerçevesinde astsubay olabileceğinin hükme bağlandığı, ancak kendisi hakkında 1 numara kapsamında işlem tesis edildiği, tesis edilen işlemin hukuki dayanaktan yoksun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Davacının isteği üzerine ilişiğinin kesildiği, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı açık olduğundan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : [GİZLENDİ]
DÜŞÜNCESİ : Gelinen aşamada, temyiz isteminin reddine karar verilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Sekizinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 19/07/2023 günlü, K:2023/33 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 2. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Şırnak/Cizre'de piyade er olarak vatani görevini ifa etmekte iken Dış Kaynaktan Sözleşmeli Astsubaylık sınavlarına girerek başarılı olan davacı, 05/10/2018 tarihinde Bursa Jandarma Astsubay Meslek Yüksek Okuluna kayıt yaptırmış ve 3'üncü Astsubay Öğrenci J. Eğitim Bölük Komutanlığı emrinde intibak eğitimine başlamıştır. Davacının eğitimine devam ettiği esnada yapılan evrak kontrolünde almış olduğu sağlık raporunda; ''TSK SYY'YE GÖRE MADDE 41/A/4 , MADDE A/42F-4, MADDE 42/A/4'E UYAR. TSK EK D PERSONEL ADAYLARININ HASTALIKLARA GÖRE DEĞERLENDİRME ÇİZELGESİ (1) NUMARALI DEĞERLENDİRME SÜTUNU KAPSAMINDA SÖZLEŞMELİ/MUVAZZAF ASTSUBAY OLAMAZ, (2) NUMARALI DEĞERLENDİRME SÜTUNU KAPSAMINDA SÖZLEŞMELİ/MUVAZZAF ASTSUBAY OLUR'' ibaresi bulunduğunun tespit edilmesi ve davacının kendi el yazısı ile yazıp imzaladığı 08/10/2018 tarihli ayrılma beyanı üzerine, aynı tarihli "İlişik Kesme Tutanağı" düzenlenerek askerliğini tamamlamak üzere birliğine gönderilmiştir.
Bunun üzerine; davacı tarafından, Bursa Jandarma Astsubay Meslek Yüksek Okulu, 3'üncü Astsubay Öğrenci Eğitim Bölük Komutanlığından ilişiği kesilmesine dair [GİZLENDİ] günlü, [GİZLENDİ] sayılı işlemin iptali ve işlem nedeniyle yoksun kaldığı 3 aylık maaşlarının karşılığı olarak 20.000-TL tazminatın yasal faiziyle tarafına ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Maddi olay kısmında belirtilen süreç dikkate alındığında; davacının, kendi el yazısı ile yazıp imzaladığı 08/10/2018 tarihli ayrılma beyanı üzerine, Bursa Jandarma Astsubay Meslek Yüksek Okulu 3'üncü Astsubay Öğrenci Eğitim Bölük Komutanlığınca aynı tarihli "İlişik Kesme Tutanağı"nın düzenlendiği, anılan tutanakta Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığı Temin Yönetmeliği'nin 43/1 maddesinde yer verilen; "( 1 ) Adaylar, intibak eğitiminin herhangi bir aşamasında ASEM Komutanlığına yazılı başvuruları ile ASEM’den çıkma isteklerini bildirerek ayrılabilirler. Çıkan adayların geri dönme istekleri kabul edilmez" hükmünün dayanak olarak gösterildiği, dava dilekçesinde de belirtilen tutanağa dayalı olarak tesis edilen [GİZLENDİ] günlü, [GİZLENDİ] sayılı işlemin dava konusu edildiği anlaşılmakta olup, Mahkemece anılan işlem ve mevzuat dikkate alınarak yargı denetiminin yapılması gerekmekte iken, sağlık şartları yönünden davanın reddine karar verilmesinde ve bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında bu yönüyle hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi [GİZLENDİ] İdari Dava Dairesince verilen [GİZLENDİ] günlü, E:[GİZLENDİ], K:[GİZLENDİ] sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi [GİZLENDİ] İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 10/04/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY :
Dava Jandarma sözleşmeli astsubay öğrenci adaylığı intibak eğitimi devam eden davacının, adaylık işlemleri için almış olduğu sağlık raporunun uygun olmadığının tespit edilmesi üzerine Bursa Astsubay Meslek Yüksek Okulundan ilişiğinin kesilmesine ilişkin [GİZLENDİ] günlü, [GİZLENDİ] sayılı işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı 3 aylık maaşlarının karşılığı olarak 20.000-TL tazminatın yasal faiziyle tarafına ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmış;
Mahkemece uyuşmazlık, 'Türk Silahlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliği' hükümleri çerçevesinde incelenerek karar verilmiştir.
Dairemizce, davacının kendi el yazısı ile yazıp imzaladığı 08/10/2018 tarihli ayrılma beyanı üzerine, Bursa Jandarma Astsubay Meslek Yüksek Okulu 3'üncü Astsubay Öğrenci Eğitim Bölük Komutanlığınca aynı tarihli "İlişik Kesme Tutanağı"nın düzenlendiği, anılan tutanakta da Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi Başkanlığı Eğitim Merkezi Komutanlığı Temin Yönetmeliği'nin 43/1 maddesinde yer verilen; "(1) Adaylar, intibak eğitiminin herhangi bir aşamasında ASEM Komutanlığına yazılı başvuruları ile ASEM’den çıkma isteklerini bildirerek ayrılabilirler. Çıkan adayların geri dönme istekleri kabul edilmez" hükmünün dayanak olarak gösterildiği, dava dilekçesinde de belirtilen tutanağa dayalı olarak tesis edilen [GİZLENDİ] günlü, [GİZLENDİ] sayılı işlemin dava konusu edildiğinin anlaşıldığından bahisle Mahkemece işlemin nitelendirmesinin yanlış yapıldığı gerekçesiyle karar bozulmuştur.
Dosyanın incelenmesinden davacının beyanının "kendi rızası ile ayrılış yapmak istemesi" olarak değil "sağlık şartlarını taşımaması nedeniyle öğrenci adaylığının sonlandırılmasına rıza göstermesi" olarak anlaşılması gerektiğinden Mahkemece bu çerçevede yapılan yargısal denetim isabetli olup temyiz edilen kararın esasının incelenmesi gerektiği oyuyla çoğunluk kararına katılmıyorum.