Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) 166. maddesinin 3. fıkrasında düzenlenen anlaşmalı boşanma davası, eşlerin evlilik birliğini ortak iradeleriyle, çekişmesiz, tek celsede ve en hızlı şekilde sona erdirmelerine imkan tanıyan hukuki bir yoldur. Avukat Mücahit Çelik olarak, hukuki süreçte hak kaybına uğramamanız adına anlaşmalı boşanma davası ile ilgili en çok merak edilen 15 soruyu sizler için yanıtladık.

1. Anlaşmalı boşanma davası açabilmek için kanuni şartlar nelerdir?

TMK m. 166/3 uyarınca; evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması, eşlerin mahkemeye birlikte başvurması veya birinin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi, tarafların hâkim huzurunda iradelerini bizzat açıklamaları ve hazırlanan boşanma protokolünün hâkim tarafından onaylanması gerekir.

2. Evlilikte 1 yıllık süre dolmadan anlaşmalı boşanma yapılabilir mi?

Hayır. 1 yıllık süre kanuni bir dava şartıdır. Süre dolmadan dava açılırsa süreç anlaşmalı boşanma usulüyle yürütülemez; ancak dava çekişmeli boşanma davasına dönüştürülerek devam ettirilebilir.

3. Anlaşmalı boşanma protokolü nedir ve neleri içermelidir?

Anlaşmalı boşanma protokolü, eşlerin boşanmanın tüm hukuki ve mali sonuçları hususunda vardıkları mutabakatı gösteren yazılı belgedir. Müşterek çocukların velayeti, kişisel ilişki düzenlemesi, iştirak nafakası, yoksulluk nafakası ile maddi ve manevi tazminat hususları protokolde mutlaka açıkça düzenlenmelidir.

4. Duruşmaya katılmak zorunlu mudur? Eşler avukatla temsil edilse dahi gelmeli midir?

Evet, tarafların duruşmaya bizzat katılması zorunludur. Tarafları temsil eden uzman bir boşanma avukatı olsa dahi, kanun gereği hâkim eşleri bizzat dinleyerek serbest iradelerini doğrulamakla yükümlüdür.

5. Hâkim anlaşmalı boşanma protokolünü değiştirebilir mi?

Hâkim, özellikle çocukların ve tarafların menfaatlerini korumak amacıyla protokolde gerekli gördüğü değişiklikleri önerebilir. Ancak boşanmanın gerçekleşmesi için yapılan bu değişikliklerin taraflarca da kabul edilmesi şarttır.

6. Anlaşmalı boşanma davasında görevli ve yetkili mahkeme neresidir?

Görevli mahkeme Aile Mahkemesi'dir. Anlaşmalı boşanmada yetki kuralı kesin olmadığından, taraflar yetkisizlik itirazında bulunmadığı sürece Türkiye'nin her yerindeki Aile Mahkemesinde dava görülebilir.

7. Taraflardan biri duruşmada veya karar kesinleşene kadar vazgeçebilir mi?

Evet. Karar kesinleşinceye kadar taraflardan her biri serbest iradesiyle protokolden ve boşanma talebinden vazgeçebilir. Bu durumda dava kendiliğinden çekişmeli boşanma davasına dönüşür.

8. Ziynet eşyaları ve evlilik içi malların paylaşımı protokolde nasıl yapılır?

Eşler; ziynet eşyaları, ev, araç ve banka birikimleri gibi mal rejimine ilişkin tüm alacak taleplerini protokolde düzenleyebilirler. Protokolde karşılıklı olarak haklarından feragat ettiklerini beyan eden taraflar, karar kesinleştikten sonra bu hususlarda yeniden dava açamazlar.

9. Müşterek çocukların velayeti ve nafaka durumu nasıl belirlenir?

Velayet eşlerden birine verilerken velayeti almayan ebeveyn ile çocuk arasında kişisel ilişki takvimi ve ödenecek iştirak nafakası miktarı protokolde netleştirilerek hâkimin onayına sunulur.

10. Anlaşmalı boşanma davası ne kadar sürer?

Eksiksiz hazırlanan dava dilekçesi ve protokol ile başvurulduğunda dava genellikle tek celsede (ortalama 1 ila 3 hafta içerisinde) sonuçlanır. Kararın ardından istinaf hakkından feragat edilmesiyle karar aynı gün kesinleştirilebilir.

11. Yoksulluk nafakası ve tazminat miktarında anlaşma şart mıdır?

Evet. Anlaşmalı boşanmada eşlerin birbirlerinden yoksulluk nafakası, maddi veya manevi tazminat talep edip etmedikleri ya da talep ediliyorsa miktarları protokolde açıkça belirtilmelidir.

12. Anlaşmalı boşanma davası nerede ve nasıl açılır?

Dava, hazırlanan anlaşmalı boşanma protokolü ve dava dilekçesi ile birlikte yetkili Aile Mahkemesi tevzi bürosuna başvurularak ve gerekli harçlar ödenerek açılır.

13. Yabancı ülke vatandaşları Türkiye'de anlaşmalı boşanabilir mi?

Evet, Türk mahkemelerinin görev ve yetki alanına giren durumlarda, şartlar sağlandığı takdirde yabancı uyruklu kişiler veya bir Türk vatandaşı ile bir yabancı Türkiye'de anlaşmalı boşanabilir.

14. Anlaşmalı boşanma kararına karşı istinaf / itiraz yoluna başvurulabilir mi?

Gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık istinaf süresi bulunmaktadır. Ancak taraflar istinaf hakkından feragat dilekçesi verdikleri takdirde karar derhal kesinleşir.

15. Anlaşmalı boşanma protokolünün kesinleşmesinden sonra çocuk için nafaka artırımı istenebilir mi?

Evet. Protokolde iştirak nafakası kararlaştırılmış veya nafaka talep edilmemiş olsa dahi, çocuğun ergin olmasına kadar geçen sürede değişen ekonomik şartlar ve ihtiyaçlar doğrultusunda her zaman iştirak nafakası artırım davası açılabilir.

Anlaşmalı boşanma süreci, protokol hazırlığı ve hukuki danışmanlık talepleriniz için doğrudan iletişim kurabilirsiniz:

WhatsApp İçin Tıklayın (Av. Mücahit Çelik)

Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz ve somut olayınıza özgü bir avukatlık ilişkisi kurmaz. Güncel mevzuat ve olayınızın özellikleri için bir avukata danışmanız önerilir.