PAEM Öğrencisinin Sağlık Şartları Nedeniyle İlişiğinin Kesilmesine İlişkin Davada Çelişkili Raporlar Sebebiyle Hakem Hastaneye Sevk Edilmesi Gerektiğine Dair Danıştay Kararı

Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2021/4522 Ε. 2023/3172 Κ.

"İçtihat Metni"

T.C.
DANIŞTAY
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No: 2021/4522
Karar No: 2023/3172

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : [GİZLENDİ] Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. [GİZLENDİ]
KARŞI TARAF (DAVACI): [GİZLENDİ]
VEKİLİ: Av. [GİZLENDİ]

İSTEMİN KONUSU: [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi [GİZLENDİ] İdari Dava Dairesinin [GİZLENDİ] gün ve E:[GİZLENDİ], K:[GİZLENDİ] sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Polis Amirleri Yetiştirme Merkezi'nde (PAEM) öğrenci olan davacı tarafından, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nde (ETSŞY) belirlenen şartları taşımadığından bahisle PAEM ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: [GİZLENDİ] İdare Mahkemesince verilen [GİZLENDİ] tarih ve E:[GİZLENDİ], K:[GİZLENDİ] sayılı kararda; PAEM'e geçici kaydı yapılan davacının gönderildiği Pursaklar Devlet Hastanesi'nce düzenlenen Sağlık Kurulu Raporunda; "Nöroloji Hanesinde: L5-S1 santral disk protüzyonu, L3-L4 diffüz bulging (B dilimi Madde 8), Teşhis Hanesinde disk hernisi, Karar Hanesinde: öğrenci olamaz" tanı kararı ve Sağlık Kurulu Başkanı imzalı 05/02/2020 Lember MR: "L3-4 düzeyinde minimal diffüz bulgingi izlendi dural saka bası mevcuttur. L5-S1 düzeyinde santral disk protrozyonu izlendi. her iki noral foramen inferiorda daralma" tanı kararı üzerine Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin EK-3-10-A'ya (disk hernisi) uymadığından PAEM öğrencisi olamayacağına karar verilerek Eğitim Merkezi ile ilişiğinin kesilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, olayda, davacının Emniyet Sağlık Şartları Yönetmeliği şartlarını taşıyıp taşımadığı ve PAEM öğrencisi olup olamayacağı hususunun açıklığa kavuşturulması amacıyla Mahkemenin 07.04.2020 tarihli ara kararı ile sevk edildiği hakem hastane olarak belirlenen Ankara Şehir Hastanesi'nce verilen [GİZLENDİ] tarih ve [GİZLENDİ] sayılı raporda; "... Karar, ETSŞY Ek3,9-A'ya ve 10-B-8'e uyar PAEM öğrencisi olamaz tespitinin paylaşıldığı, bu durumda, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği hükümlerine göre Polis Amirleri Eğitim Merkezi öğrencisi olabilmek için gerekli sağlık şartlarını taşımadığı hakem hastaneden alınan raporla anlaşılan davacının ilişiğinin kesilmesi yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı tarafından alınan ve dava dosyasına sunulan raporlarda davacıya tanısı konulan hastalığın bulunmadığı yönünde görüş belirtildiği görülmekle, 03/01/2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği doğrultusunda davacıya tanısı konulan "disk hernisi" hastalığının yeniden değerlendirilmesi için, davacının dava konusu işleme dayanak alınan raporu düzenleyen hastane tarafından bizzat yapılan tetkikler sonucunda değil, daha önceki tetkik sonuçlarına dayanılarak sağlık durumuna ilişkin tanı ve karar belirtildiği hususu da ileri sürüldüğünden, davacının her türlü muayane ve tetkik işlemlerinin (manyetik görüntüleme dahil) yeniden yapılması suretiyle, söz konusu yönetmelik hükümleri doğrultusunda PAEM öğrencisi olup olamayacağı ibaresine açıkça yer verilen bir rapor düzenlenmesi için, Dairenin 04/02/2021 tarih ve E:2020/2833 sayılı ara kararı uyarınca davacının sevk edildiği Hacettepe Üniversitesi Hastanesi'nce düzenlenen [GİZLENDİ] tarih ve E-[GİZLENDİ] sayılı Sağlık Kurulu Raporunda; Hacettepe Üniversitesi Hastanelerine ait [GİZLENDİ] tarihli ve [GİZLENDİ] sayaç numaralı Üç İmzalı Heyet Raporu'nda; hastanın ortopedik değerlendirmesinde herhangi bir patolojisi olmadığı, hastanın hikayesinden öğrenilen "disk hernisi" açısından beyin cerrahisi tarafından rapor düzenlenmesinin uygun olacağının belirtildiği, Hacettepe Üniversitesi Hastaneleri Beyin ve Sinir Hastalıkları Cerrahisi Anabilim Dalına ait [GİZLENDİ] tarihli hasta numarasına ait muayene notunda; hastanın ifadesine göre 2019 Aralık ayında PAEM öğrencisi olarak kabul edilen hastanın 2020 Ocak ayında dış merkez nöroloji bölümüne sağlık raporu alınması için başvurduğu, LHNP'den şüphelenilerek hastanın ilişiğinin kesilmiş olduğu; nörolojik muayenesinin doğal olduğu, sağ-sol üst ve alt ekstremitelerde motor-duyu defisiti olmadığı, DTR doğal olduğu, serebellar testlerde becerikli olduğu, eyer tarzı ağrı tariflemediği, hastadan lomber MRG istenmiş olup sonucunda raporunun yazılacağının belirtildiği, Hacettepe Üniversitesi Hastanelerine ait [GİZLENDİ] uygulama tarihli hasta numarasına ait Lumbar Spinal MRG tetkiki raporunda; Torakolumbar düzeyde hafif sağa deviasyon görüldüğü, lumbar vertebralarda korpus yüksekliklerinde %20'ye ulaşmayan düzeyde hafif kayba neden olmuş schmorl nodülleri olduğu, lumbar disklerde posterior konkavitenin kaybolduğunun belirtildiği, Hacettepe Üniversitesi Hastaneleri Beyin ve Sinir Hastalıkları Cerrahisi Anabilim Dalı'na ait [GİZLENDİ] tarihli [GİZLENDİ] hasta numarasına ait ek muayene notunda; hastada disk hernisi olmadığının belirtildiği, Sonuç; davacının gerek taraflarınca ve gerekse Beyin ve Sinir Hastalıkları Cerrahisi Anabilim dalınca yapılan muayene, değerlendirmesi ve 26/03/2021 tarihli lumbar spinal MRG tetkiki sonucunda; kişide belirtilen "disk hernisi" tanısının istenilen konsültasyon neticesinde kişide mevcut olmadığı anlaşıldığından, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği uyarınca PAEM (sehven Polis Meslek Yüksekokulu olarak belirtilmiş) öğrenciliği sağlık şartlarına tıbben haiz olduğu" yönünde tıbbi görüş belirtildiği, bu durumda; yukarıda bahsolunan Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılan muayene ve tetkik uygulanması neticesinde, sağlık şartları bakımından Polis Amirleri Eğitimi Merkezi öğrencisi olmasında sakınca bulunmadığı yönünde sağlık kurulu raporu tanzim edilen davacının, eğitim merkezinden ilişiğinin kesilmesi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık ve aksi yöndeki İdare Mahkemesi kararında ise, hukuki isabet görülmediği, öte yandan, idarenin, hukuka aykırılığı yargı kararıyla saptanan bir işlemi varsa ve bu işlemin uygulanmasından idare edilenler için zarar veya zararlar doğmuşsa, bu zararların, işlemi tesis eden idare tarafından tazmin edilmesi, Hukuk Devleti ilkesinin ve Anayasa'nın bu ilkeyi pozitif hukuk kuralı haline getiren 125. maddesinin bir gereği olduğu gerekçesiyle, davacı vekilince yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, başvuruya konu mahkeme kararının kaldırılmasına; dava konusu işlemin iptaline, davacının dava konusu işlem nedeniyle mahrum kaldığı parasal haklarının davalı idare tarafından davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, davacının sağlık durumunun ETSŞY EK-3-9-A maddesine uygun olmadığı, işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, temyiz isteminin kabulü gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davacı tarafından, sağlık durumunun ETSŞY EK-3-9-A maddesine uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ [GİZLENDİ]'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile isteme konu [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi [GİZLENDİ] İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dava, Polis Amirleri Yetiştirme Merkezi'nde (PAEM) öğrenci olan davacı tarafından, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nde (ETSŞY) belirlenen şartları taşımadığından bahisle PAEM ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
3/1/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 4. maddesinde, hastalıkların ve yaralanmaların vücuttaki seyrinde geçirdiği safhalarına ve bıraktığı sekellerin derecelerine göre EK-3'te belirtilen hastalık branşlarının sınıflandırılmasındaki A, B, C, D, E dilimlerindeki sağlık durumları, "sağlık şartları" olarak tanımlanmış, "Okullara alınacak öğrenci adaylarında aranacak sağlık şartları" başlıklı 5. maddesinde, "Okullara alınacak öğrenci adayları, A dilimi sağlık şartlarına uygun olmak zorundadırlar. Bu Yönetmelikte bire bir karşılığı olmayan durumlarda, bu Yönetmeliğin 21 inci maddesi gereği, öğrenci adayının muayenesini yapan hastane sağlık kurulu doktorları, kişinin hastalığının uygun olabileceği dilim hakkında karar verir. B-C-D-E dilimlerinde geçen hastalığı olanlar veya 21 inci madde gereği değerlendirildiğinde hastalıklarının B-C-D-E dilimlerine uyduğuna, A dilimine uymadığına karar verilenler öğrenci olamazlar.", "Öğrenci adaylarının giriş raporlarının ve diğer belgelerinin sağlık komisyonunca incelenmesi" başlıklı 10. Maddesinde, "Öğrenci adaylarına ait giriş raporları ve sağlıkla ilgili diğer belgeleri, sağlık komisyonu tarafından incelenir. Bu inceleme sonucunda; rapordaki laboratuvar ve diğer test yöntemlerinin sonuçları, muayene bulgu ve sonuçları ile teşhis, dilim ve karar arasında çelişki olmayan durumlarda, öğrenci adayı hakkında tek raporla, "Öğrenci Olur" veya "Öğrenci Olamaz" şeklinde kesin karar verilebilir. Bulgu, teşhis ve dilim yönünden, verilen kararın bu Yönetmelik hükümlerine uygun olmadığının tespiti halinde; rapor aynı hastaneye iade edilebilir veya öğrenci adayı başka bir tam teşekküllü hastaneye bulgu, teşhis, dilim ve karar ile ilgili sağlık kurulu raporu aldırılmak üzere sevk edilebilir. Sevk edilen hastaneden alınan sağlık kurulu raporundaki veya iade dönüşü gelen giriş raporundaki bulgu, teşhis, dilim ve karara göre öğrenci olup olamayacağına karar verilir. Çelişkili durum devam ediyorsa, giriş raporu veya danışman hastane raporu aynı hastaneye iade edilebilir veya öğrenci adayı hakkında netlik oluşana kadar 19 uncu maddede belirtilen danışman hastanelerin görüşüne başvurulabilir. Bulgu, teşhis, dilim ve karar yönünden bu Yönetmelik hükümlerine uygun olan sağlık kurulu raporuna göre karar verilir. Sağlık komisyonunun gerekli gördüğü durumlarda, öğrenci adayı Daire Başkanlığına çağrılarak, sağlık komisyonunca değerlendirilir. Daire Başkanlığına çağırılan öğrenci adayının, tebliğ tarihinden itibaren 3 iş günü içerisinde sağlık komisyonuna gelmesi şarttır. Bu değerlendirme sonucunda veya hiç çağırılmadan hastanelere sevk edilenler, aynı ilde sevk edildi ise, tebliğ tarihini takip eden bir sonraki mesai günü bitimine kadar, il dışına sevk edildi ise tebliğ tarihinden itibaren en geç üç iş günü içerisinde sevk olunan hastaneye müracaat etmek zorundadırlar. Hastanelere müracaat etmeyen veya müracaat etmelerine rağmen işlemlerini yarıda bırakarak ayrılan öğrenci adaylarının, adaylık hakları okul yönetimince sona erdirilir. Öğrenci adayı hakkındaki kesin karar, inceleme tarihindeki mevcut sağlık durumuna göre verilir. Tedavi veya operasyonla düzelebilen patolojilerin adaylıktan önce düzeltilmiş olması gerekmektedir. Bu tür tedavi ve operasyonlar için inceleme tarihinden sonra hiçbir şekilde süre verilemez. Öğrenci adayı hakkındaki "Öğrenci Olur" veya "Öğrenci Olamaz" şeklindeki nihai kararlar sağlık komisyonu tarafından verilir. Sağlık komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonuçları, Daire Başkanlığı tarafından ilgili birimlere bildirilir." düzenlemeleri yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda bahsi geçen mevzuat hükümleri göz önüne alındığında, PAEM öğrenci adaylarının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği kapsamında A dilimi sağlık şartlarını taşımaları yasal zorunluluk olup, A dilimi sağlık şartlarını taşıyıp taşımadıklarının tespiti de yine ilgili mevzuatta belirtilen sağlık kuruluşlarınca yapılacaktır.
Dava dosyası kapsamında bilgi ve belgeler incelendiğinde, davacı hakkında Pursaklar Devlet Hastanesi, Ankara Şehir Hastanesi ve Hacettepe Üniversitesi tarafından düzenlenen sağlık kurulu raporlarında davacı hakkında birbiri ile çelişen teşhis ve kararlar yer almakta olduğundan, davacının yeniden hakem hastane olarak belirlenen bir üniversite hastanesine sevk edilmesi, burada yapılacak tetkik ve muayene sonucunda düzenlenecek rapor uyarınca uyuşmazlıkta yeniden karar verilmesi gerektiği gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu itibarla, davanın reddi yolundaki [GİZLENDİ] İdare Mehkemesi kararına yönelik istinaf isteminin kabulüne, başvuruya konu mahkeme kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesinin [GİZLENDİ] gün ve E:[GİZLENDİ], K:[GİZLENDİ] sayılı kararının BOZULMASINA,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak 16/06/2023 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY :
(X)- Temyiz istemine konu [GİZLENDİ] Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği görüşüyle çoğunluk kararına katılmıyoruz.