Avukat Mücahit Çelik

Davacı Talebi: Davacı vekili, piyade uzman onbaşı olarak görev yapan müvekkilinin 'Komando olamaz' sağlık raporu üzerine kendisinden istifade edilemeyeceğinden bahisle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin 30/06/2020 tarihli idari işlemin iptalini, yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle ödenmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabı: Davalı idare vekili, davacının sağlık şartlarını kaybetmesi sebebiyle tesis edilen fesih işleminin mevzuata uygun olduğunu belirterek temyiz isteminin reddini ve Bölge İdare Mahkemesi kararının onanmasını savunmuştur.

İlk Derece ve İstinaf Süreci: İlk Derece Mahkemesi, davacının 'Komando olamaz' raporu bulunsa dahi 'Uzman erbaş olur' raporunun da yer aldığını, idarece durumunun tıbbi ve kadro imkanları açısından değerlendirilerek başka uygun bir sınıf veya branşta görevine devam ettirilmesi gerekirken doğrudan sözleşmesinin feshedilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline ve parasal/özlük hakların iadesine karar vermiştir. Bölge İdare Mahkemesi ise davacının komando branşında sağlık niteliğini kaybettiğini ve ilköğretim mezunu olması nedeniyle branş değişikliğiyle istihdamının mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar vermiştir.

Temyiz Kararı: Danıştay Onikinci Dairesi, davacının uzman erbaş olarak TSK'da görev yapabileceği, ilgili Sağlık Yeteneği Yönetmeliği kapsamında (A) diliminde askerliğe elverişli hastalık/arızaların yer aldığı ve terhis belgesinden uzman erbaş statüsünde olduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle, idarece başka sınıf veya branşta değerlendirilme yapılmaksızın sözleşmesinin feshedilmesini hukuka aykırı bularak Bölge İdare Mahkemesi kararının BOZULMASINA oybirliğiyle karar vermiştir.

Davacı Talebi: Davacı vekili, muvazzaf subay adayı olarak eğitim görmekte iken alınan sağlık kurulu raporu gerekçe gösterilerek ilişiğinin kesilmesine ilişkin Milli Savunma Bakanlığı işleminin iptalini talep etmiştir.

Davalı Cevabı: Davalı idare vekili, mevzuat ve yönerge uyarınca sağlık raporu süresi dolan ve muharip sınıf için gerekli sağlık şartlarını taşımadığı tespit edilen davacının ilişiğinin kesilmesi işleminin hukuka uygun olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

İlk Derece ve İstinaf Süreci: İlk Derece Mahkemesi, davacının harp okulu öğrencilerine ilişkin mevzuata tabi tutularak uygun başka bir sınıf veya branşta yetiştirilmek üzere eğitimine devam ettirilmesi gerektiği gerekçesiyle işlemin iptaline karar vermiştir. Bölge İdare Mahkemesi ise davacının muharip sınıfta aranılan sağlık şartlarını taşımadığının sabit olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunu kabul ederek davanın reddine karar vermiştir.

Temyiz Kararı: Danıştay Sekizinci Dairesi, 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesi uyarınca genel yetki kuralının geçerli olduğunu, idari işlemi tesis eden Milli Savunma Bakanlığının bulunduğu yer idare mahkemesi olan Ankara İdare Mahkemesinin yetkili olduğunu belirterek yetkisiz mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf incelemesini usule aykırı bulmuş ve Bölge İdare Mahkemesi kararının BOZULMASINA oybirliğiyle karar vermiştir.

Dava Türü: Uzman Erbaş Sözleşmesinin Feshi İşleminin İptali ile Özlük ve Parasal Hakların İadesi

Davacı Talebi: Davacı vekili, resmi belgede sahtecilik iddiasıyla verilen HAGB kararı gerekçe gösterilerek sözleşmenin feshedilmesine ilişkin işlemin iptalini ve yoksun kaldığı parasal hakların faiziyle tazminini talep etmiştir.

Davalı İdare Cevabı: Davalı idare vekili, 3269 sayılı Kanun'un 12. maddesi uyarınca sahtecilik suçundan HAGB verilmiş olsa dahi sözleşmenin feshinin zorunlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

İlk Derece ve İstinaf Mahkemesi Kararı: İdare Mahkemesince, mevzuat uyarınca sahtecilik suçundan verilen HAGB kararının fesih sebebi olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; Bölge İdare Mahkemesi istinaf başvurusunu reddetmiştir.

Temyiz (Danıştay 12. Dairesi) Kararı: Danıştay 12. Dairesi, davacının AYM'ye yaptığı bireysel başvuru neticesinde ihlal kararı verilerek ceza mahkemesince yeniden yargılama sonucu beraat ettiğini tespit etmiştir. Ceza davası sonucu beraatle sonuçlandığından duruma göre yeniden değerlendirme yapılması gerektiği gerekçesiyle kararı BOZMUŞTUR.

Dava Türü: Sağlık Sebebiyle Adaylığın Sonlandırılması İşlemi ile Sağlık Yeteneği Yönetmeliği'nin İlgili Maddesinin İptali

Davacı Talebi: Davacı vekili, sınavları kazanan müvekkilinin 'geçirilmiş anksiyete/nevrotik bozukluk' tanısı nedeniyle 'uzman erbaş olamaz' raporı verilerek adaylığının sonlandırılmasına ilişkin işlem ile dayanağı TSK, Jandarma ve Sahil Güvenlik Sağlık Yeteneği Yönetmeliği EK-C III. Bölüm 16/A-1 maddesindeki 'Geçirilmiş nevrotik bozukluklar' ibaresinin iptalini talep etmiştir.

Davalı İdarelerin Cevabı: Davalı idareler vekilleri, Jandarma teşkilatının zorlu görev şartları nedeniyle adaylarda ruh sağlığı açısından tam sağlamlık şartı arandığını, düzenleyici işlem ve bireysel işlemin hukuka uygun olduğunu belirterek davanın reddini savunmuşlardır.

Danıştay (12. Dairesi - İlk Derece) Kararı: Danıştay 12. Dairesi ilk derece mahkemesi sıfatıyla yaptığı yargılamada; askerlik ve kolluk hizmetinin niteliği gereği sağlık şartlarının katı belirlenmesinde kamu yararı bulunduğunu, iki ayrı sağlık kurulu raporu ile sağlık şartını taşımadığı saptanan davacı hakkında tesis edilen adaylığın sonlandırılması işlemi ile dayanağı Yönetmelik düzenlemesinde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle DAVANIN REDDİNE oy birliğiyle karar vermiştir.

Dava Türü: Uzman Erbaş Aday İşlemlerinin Sonlandırılması İşleminin İptali

Davacı Talebi: Davacı vekili, müvekkilinin uzman erbaş alımında başarılı olmasına rağmen başvuru niteliklerini taşımadığı gerekçesiyle görevle ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek iptalini talep etmiştir.

Davalı (İdare) Cevabı: Davalı idare vekili, davacının askerlik hizmetini tamamlayamamış olması ve 'askerliğe elverişli değildir' kararlı sağlık raporunun bulunması nedeniyle başvuru şartlarını taşımadığını, adaylığının sonlandırılmasında hukuka aykırılık bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

İlk Derece ve İstinaf Mahkemesi Kararı: İdare Mahkemesince, hakem hastane olarak belirlenen Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesinden alınan sağlık kurulu raporunda davacı hakkında 'uzman erbaş olamaz' tespiti yapıldığından davanın reddine karar verilmiş; Bölge İdare Mahkemesi ise istinaf başvurusunun reddine karar vermiştir.

Temyiz (Danıştay 12. Dairesi) Kararı: Danıştay 12. Dairesi, Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğunu, kararın bozulmasını gerektirecek bir neden bulunmadığını belirterek temyiz isteminin reddi ile istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararın ONANMASINA oy birliğiyle karar vermiştir.

Dava Türü: Uzman Erbaş Adaylığının Sonlandırılması İşlemi ile Sağlık Yeteneği Yönetmeliği'nin İlgili Maddelerinin İptali İstemli İdari Dava

Davacı Talebi: Davacı vekili, sınavları başaran müvekkilinin 'Akdeniz Anemisi Taşıyıcılığı' gerekçesiyle uzman erbaş adaylığının sonlandırılmasına ilişkin işlem ile dayanağı olan Sağlık Yeteneği Yönetmeliği'nin EK-C ve EK-D listelerinde yer alan taşıyıcı hemoglobinopatileri elenme sebebi sayan düzenlemelerin iptalini talep etmiştir.

Davalı İdarelerin Cevabı: Davalı idareler ve müdahil Milli Savunma Bakanlığı, askeri personelin çalışma şartlarının ağır olduğunu, taşıyıcılığın görev sırasında risk oluşturabileceğini ve idarece aranan sağlık şartlarını taşımadığını belirterek davanın reddini savunmuşlardır.

Temyiz (Danıştay 12. Dairesi - İlk Derece) Kararı: Danıştay 12. Dairesi, ilk derece mahkemesi sıfatıyla yaptığı yargılamada; Jandarma teşkilatının ağır çalışma ve terörle mücadele şartları altında görev yapması nedeniyle idarenin yüksek fiziki kabiliyet gerektiren görevlerde tedbir mahiyetinde düzenleme yapabileceğini, bu çerçevede düzenleyici işlemde ve buna dayanılarak adaylığın sonlandırılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine oy birliğiyle karar vermiştir.