Konu: Hukuka aykırı araç araması sonucunda ele geçirilen kaçak sigaraların delil olarak kullanılıp kullanılamayacağı.

Olayın özeti: Polis ekipleri, cadde üzerinde park hâlinde bulunan ve içerisinde sanıkların olduğu araçtan şüphelenmiştir.

Önleme araması kararına dayanılarak aracın bagajı aranmış ve 222 karton kaçak sigara ele geçirilmiştir.

Yerel mahkeme sanıkların mahkûmiyetine karar vermiş, ancak aracın müsaderesine hükmetmemiştir.

Yargıtay'ın değerlendirmesi: Yargıtay şu hususlara dikkat çekmiştir:

* Park hâlindeki araçta, somut olayın koşullarında önleme araması kararına dayanılarak arama yapılamaz.

* Usulüne uygun adli arama kararı veya yetkili makamlarca verilmiş yazılı arama emri bulunmamaktadır.

* Hukuka aykırı aramayla ele geçirilen sigaralar yasak delil niteliğindedir.

* Sigaraların kaçak olması, hukuka aykırı delili hukuka uygun hâle getirmez.

* Sanıkların sigaraları ticari amaçla aldıklarına ilişkin ikrarları da bulunmamaktadır.

 Yargıtay'ın kararı:

Mahkûmiyet hükmü BOZULDU.

Hukuka aykırı aramayla elde edilen delillere dayanılarak mahkûmiyet kurulamayacağına karar verildi.

Aracın müsadere edilmemesine ilişkin yerel mahkeme kararı ise ONANDI.

Kararın hukuki önemi: Yargıtay, Anayasa m. 38 ile CMK m. 206, 217 ve 230 hükümlerine dayanarak hukuka aykırı delilin mahkûmiyete esas alınamayacağını vurgulamıştır.

Uygulamada: Bir araçta suç unsuru ele geçirilmiş olması, aramanın hukuka aykırılığını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Aramanın dayanağı ve usulü ayrıca incelenmelidir.

Önemli ayrıntı: Bu karar, park hâlindeki bütün araçların hiçbir şekilde aranamayacağı anlamına gelmez. Somut olayda önleme araması kararının yeterli görülmemesi ve usulüne uygun adli arama kararı veya yazılı emir bulunmaması belirleyicidir.

Sonuç: Hukuka aykırı aramayla bulunan eşyanın kaçak olması dahi o delilin hükme esas alınmasını sağlamaz. Ancak bozma kararı doğrudan beraat kararı değildir; dosyanın yeniden değerlendirilmesini gerektirir.

Davacı Talebi: Davacı vekili, haksız el koyma ve el konulan 27 adet cep telefonunun zamanında geri verilmemesi nedeniyle 300.000,00 TL maddi tazminatın el koyma tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı / Cumhuriyet Savcısı Cevabı: Davalı idare davanın reddini savunmuş; temyiz aşamasında o yer Cumhuriyet Savcısı ise el konulan cep telefonları yönünden bilirkişi raporu dikkate alınarak uygun görülecek maddi tazminata karar verilmesi gerektiğini belirterek hükmün bozulmasını istemiştir.

İlk Derece, İstinaf ve Temyiz Süreci: İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulü ile 17.645,08 TL maddi tazminata karar verilmiş, istinaf başvurusu esastan reddedilmiştir. Yargıtay'ın ilk bozma kararı sonrasında İlk Derece Mahkemesince, suça konu olmayan telefonların yargılama sonunda davacıya iade edilmiş olması gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Temyiz Kararı: Yargıtay 12. Ceza Dairesi; 5271 sayılı CMK'nın 141/1-j maddesi uyarınca eşyanın zamanında geri verilmemesi durumunda el koyma tarihindeki piyasa fiyatı ile iade tarihindeki fiyatı arasındaki farkın (değer kaybının) bilirkişi marifetiyle tespit edilerek maddi tazminat olarak ödenmesi gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA oybirliğiyle karar vermiştir.